Nigdy nie wrócić do domu / Never Back Home, Kosowo, 2010.

„Nigdy nie wrócić do domu” („Nachi palem khere”) – Kosowo, 2010.

„Never Back Home” („Nachi palem khere”) – Kosowo, 2010.

czas trwania / duration: 59 minut,

reż./dir. Sami Mustafa.

W roku 2000., ponad rok po utracie swoich domów w wyniku wojny w Kosowie, 161 romskich rodzin z terenu całego kraju zostało przesiedlonych do „tymczasowych schronisk komunalnych” w Obozie dla Uchodźców Wewnętrznych „Plemetina”. Obóz znajdował się zaledwie 14 kilometrów od Prisztiny – stolicy Kosowa. Mieszkańcy obozu zorganizowali się na wzór małej gminy: założyli szkołę, zespół pieśni i tańca, wzajemnie sobie pomagali. W roku 2004. premier Kosowa, Bajram Raxhepi, oraz Specjalny Przedstawiciel Sekretarza Generalnego ONZ w Kosowie – Søren Jessen-Petersen, odwiedzili obóz w Plemetinie. To co zobaczyli, uznali za plamę na honorze Kosowa i obiecali zamknąć obóz. Dwa lata później część rodzin wróciła do swoich domów, ale większość nadal mieszkała w barakach, bo przed wojną nie posiadali ziemi na własność. Te rodziny zostały przeniesione do dwóch budynków socjalnych, zbudowanych na terenie dawnego obozu. Już na trzy dni po wprowadzeniu się do nowych mieszkań, ludzie pogrążają się w żałobie… Ich losy śledził młody lokalny dokumentalista, a rezultatem jego pracy jest film „Nigdy nie wrócić do domu”, który  portretuje życie mieszkańców obozu od zimy 2003. roku aż do lata roku 2010.

In 2000, a year after losing their homes in the Kosovo conflict, 161 Roma, Ashkali, and Egyptian families from four Kosovo towns were moved to a “temporary community shelter,” the so-called Plemetina/Plemetin IDP Camp, 14 km northwest of Kosovo’s capital city. The camp residents organized a “mini municipality.” The years passed. The day comes in 2004 when the first Kosovo Prime Minister, Mr. Bajram Rexhepi, and the United Nations Special Representative of the Secretary General, Mr. Søren Jessen-Petersen, visited the camp. They promised to close it. Two years later, some families returned to their hometowns and some still remained in camp barracks. Most families that did not own land were placed in two apartment buildings (now called social housing buildings) at the same place where the camp used to be. Three days after they moved in, they are grieving again.

Sami Mustafa 

Swój pierwszy film Sami zrealizował jako stażysta w 2003 roku w Plemetinie, gdzie wraz z przyjaciółmi stawiał pierwsze kroki w tej dziedzinie dzięki organizacji pozarządowej Balkan Sunflowers. Od tamtej pory Sami zrealizował ponad dwadziescia filmów dokumentalnych, doku-fikcji a także wideoklipów na temat romskiej kultury, sztuki, praw człowieka a także życia w Kosowie, Serbii, Bośni i Hercegowinie, Polsce, Francji, Słowenii. Wszystkie we współpracy z rozmaitymi organizacjami: Balkan Sunflowers, Luksus Produkcija, Koperativa, NISI MASA, Lokalna Agencja dla Demokracji Nisz Serbia, Lokalna Agencja dla Demokracji Gjilan Kosowo, Kampania “Dosta”, itd. Jeden z jego filmów, “Droga do domu”, był wyświetlany na festiwalu filmowym w Cannes w 2007. To jedyny kosowski film kiedykolwiek tam zaprezentowany.

W 2007. roku Sami założył Romawood – studio filmowe skrupiające się na tematyce romskiej. Pod koniec tego samego roku zainicjował projekt “Jekh Kham Jekh Sel/ Jedno słońce jeden naród”, który wywarł ogromny wpływ na jego życie i karierę. Jego najnowszy film “Nachi palem khere/ Nigdy nie wrócić do domu” był realizowany przez siedem lat. Sami zdołał uchwycić historie i zmiany w życiu rodzin, które zostały wewnętrznie przesiedlone do jego rodzinnej wioski – Plemetiny.

Sami made his first film as a trainee in 2003 in Plemetina village in Kosovo, where the native of this town learned the techniques of film making with Balkan Sunflowers NGO. Sami has produced more than twenty documentaries, docu-fiction, and music videos on Roma culture, art, human rights and social life in Kosovo, Serbia, Bosnia and Herzegovina, Poland, France and Slovenia in cooperation with partners Balkan Sunflowers, Luksus Produkcija, Koperativa, NISI MASA, Local Democracy Agency Nis Serbia, Local Democracy Agency Gjilan Kosovo, Dosta Campaign, etc. One of his films “Road to Home”, was screened at Cannes Film Festival in 2007; it was the only Kosovar film presented.

In 2007, Sami founded Romawood, a production house focusing on Roma issues and population. Later that same year, he initiated the “Jekh Kham Jekh Sel/One Sun One Nation” project, which has made the most indelible impact on his life and work. “Nachi Palem Khere/Never Back Home”, his last documentary, has been develop seven years. Sami captures the stories, and the changes of living conditions of families from different parts of Kosovo who are “internally displaced” in his hometown in Plemetina.

Film udostępniony w ramach projektu “Kiedy milknę milczy świat”

http://kiedymilknemilczyswiat.wordpress.com/

Movie can be shown thanks to the project “When I Fall Silent, Silent Falls the World”

http://kiedymilknemilczyswiat.wordpress.com/

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s